อุบัติเหตุเกิดขึ้นได้เสมอ โดยเฉพาะกับคนที่ชอบวางแก้วน้ำ กาแฟ หรือเครื่องดื่มไว้ข้างโน๊ตบุ๊ค เพียงแค่เผลอชนแก้วไม่กี่วินาที น้ำก็อาจไหลลงคีย์บอร์ดและเข้าไปถึงอุปกรณ์ภายในเครื่องได้
สิ่งสำคัญที่สุดเมื่อ โน๊ตบุ๊คโดนน้ำ คือ “อย่าตกใจจนรีบเปิดเครื่องเช็ก” เพราะการกระทำบางอย่างอาจทำให้ความเสียหายจากเล็กน้อย กลายเป็นเมนบอร์ดเสียหรือเครื่องเปิดไม่ติดได้
สิ่งแรกที่ต้องทำทันที เมื่อโน๊ตบุ๊คโดนน้ำ
1. ปิดเครื่องทันที
หากเครื่องยังเปิดใช้งานอยู่ ให้ปิดเครื่องโดยเร็วที่สุด หากไม่สามารถกด Shut Down ตามปกติได้ สามารถกดปุ่ม Power ค้างเพื่อบังคับปิดเครื่องได้
สาเหตุที่ต้องรีบปิด เพราะน้ำสามารถนำไฟฟ้าได้ หากกระแสไฟยังวิ่งอยู่ภายในเครื่อง อาจเกิดไฟฟ้าลัดวงจรและทำให้อุปกรณ์สำคัญเสียหายได้
2. ถอดสายชาร์จและอุปกรณ์ที่เชื่อมต่อทั้งหมด
หลังจากปิดเครื่องแล้ว ให้ถอดสายชาร์จออกทันที รวมถึง USB, External Hard Disk, เมาส์, สาย HDMI และอุปกรณ์อื่น ๆ ที่เชื่อมต่ออยู่
หากเป็นโน๊ตบุ๊ครุ่นที่สามารถถอดแบตเตอรี่ได้ง่าย ควรถอดแบตเตอรี่ออกด้วย เพื่อลดความเสี่ยงจากกระแสไฟภายในเครื่อง
3. ซับน้ำบริเวณภายนอก
ใช้ผ้าแห้งหรือกระดาษที่สามารถซับน้ำได้ดี ค่อย ๆ ซับบริเวณคีย์บอร์ด ช่องพอร์ต และตัวเครื่อง
หลีกเลี่ยงการเช็ดแรง ๆ เพราะอาจทำให้น้ำที่อยู่บนพื้นผิวไหลลึกเข้าไปด้านในมากกว่าเดิม
4. พลิกเครื่องให้น้ำไหลออก
หากน้ำหกลงบนคีย์บอร์ด สามารถเปิดหน้าจอและวางเครื่องในลักษณะคว่ำคล้ายรูปตัว V กลับหัว เพื่อช่วยให้น้ำไหลออกจากบริเวณคีย์บอร์ด
ควรวางบนผ้าแห้งและปล่อยให้อากาศถ่ายเทได้สะดวก
สิ่งที่ “ไม่ควรทำ” หลังโน๊ตบุ๊คโดนน้ำ
หลายคนกลัวว่าเครื่องจะเสีย จึงรีบลองเปิดเครื่องทันทีเพื่อดูว่ายังใช้งานได้หรือไม่ แต่จริง ๆ แล้วนี่คือหนึ่งในสิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงมากที่สุด
อย่ารีบเปิดเครื่อง แม้ภายนอกจะดูแห้งแล้ว เพราะด้านในอาจยังมีความชื้นอยู่
อย่าเสียบสายชาร์จเพื่อทดลองเปิดเครื่อง เพราะอาจทำให้เกิดการลัดวงจรทันที
อย่าใช้ไดร์เป่าผมที่มีความร้อนสูง เพราะความร้อนอาจทำให้อุปกรณ์ภายใน พลาสติก หรือกาวบางส่วนเสียหายได้ และแรงลมยังอาจดันน้ำเข้าไปลึกกว่าเดิม
อย่าเขย่าเครื่องแรง ๆ เพราะน้ำอาจกระจายไปยังส่วนอื่นของเมนบอร์ด
ต้องรอกี่ชั่วโมงถึงจะเปิดเครื่องได้?
ไม่มีระยะเวลาที่สามารถรับประกันได้ว่าปล่อยเครื่องไว้กี่ชั่วโมงแล้วจะปลอดภัย เพราะขึ้นอยู่กับปริมาณน้ำ จุดที่น้ำเข้า และชนิดของเครื่องดื่ม
แม้ภายนอกจะแห้งแล้ว แต่ความชื้นอาจยังค้างอยู่ใต้คีย์บอร์ด เมนบอร์ด หรือขั้วต่อภายในเครื่อง
ทางเลือกที่ปลอดภัยที่สุดคือ ยังไม่เปิดเครื่อง และนำไปให้ช่างตรวจสอบภายในก่อน
โดยเฉพาะกรณีที่น้ำหกเป็นปริมาณมาก หรือเครื่องดับทันทีหลังโดนน้ำ
ถ้าโดนกาแฟ น้ำหวาน หรือน้ำอัดลม ยิ่งต้องระวัง
ของเหลวที่มีน้ำตาล นม หรือสารอื่นผสมอยู่ มักสร้างความเสียหายมากกว่าน้ำเปล่า
ถึงแม้เครื่องจะแห้งและกลับมาเปิดได้ตามปกติ แต่คราบเหนียวที่หลงเหลืออยู่บนแผงวงจรอาจทำให้เกิดการกัดกร่อนหรือไฟฟ้าลัดวงจรในภายหลังได้
ดังนั้นหากโดนกาแฟ ชานม น้ำอัดลม น้ำผลไม้ หรือเครื่องดื่มรสหวาน ควรให้ช่างถอดเครื่องเพื่อทำความสะอาดภายในโดยเร็ว
เครื่องยังเปิดติด แปลว่าไม่เป็นอะไรใช่ไหม?
ไม่เสมอไปครับ
โน๊ตบุ๊คบางเครื่องหลังโดนน้ำอาจยังสามารถเปิดใช้งานได้ตามปกติ แต่ผ่านไปหลายวันหรือหลายสัปดาห์อาจเริ่มมีอาการ เช่น
- คีย์บอร์ดบางปุ่มกดไม่ได้
- Touchpad ทำงานผิดปกติ
- เครื่องดับหรือรีสตาร์ตเอง
- ชาร์จแบตเตอรี่ไม่เข้า
- USB หรือพอร์ตต่าง ๆ ใช้งานไม่ได้
- เครื่องเปิดไม่ติด
- เมนบอร์ดเกิดการกัดกร่อน
ดังนั้นคำว่า “เปิดติด” ไม่ได้หมายความว่าอุปกรณ์ภายในปลอดภัย 100%
สรุปสั้น ๆ โน๊ตบุ๊คโดนน้ำต้องทำอย่างไร?
จำง่าย ๆ ว่า ปิดเครื่อง – ตัดไฟ – ซับน้ำ – อย่าเปิดลอง – ส่งตรวจ
ยิ่งสามารถตัดกระแสไฟได้เร็วเท่าไร โอกาสลดความเสียหายก็ยิ่งมากขึ้น และหากน้ำเข้าเครื่องในปริมาณมาก การให้ช่างตรวจสอบและทำความสะอาดภายใน ถือเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยกว่าการเสี่ยงเปิดเครื่องทดสอบด้วยตัวเอง
อุบัติเหตุโน๊ตบุ๊คโดนน้ำอาจเกิดขึ้นภายในไม่กี่วินาที แต่หากรับมืออย่างถูกต้องตั้งแต่แรก ก็อาจช่วยลดค่าใช้จ่ายในการซ่อม และเพิ่มโอกาสรักษาข้อมูลสำคัญภายในเครื่องเอาไว้ได้